## Model saýlamak: Sonnet, Opus - Haýsysyny ulanmaly? Claude Code gurulyp, girizilenden soň, model barada derrew alada etmeli däl - ol deslapky Claude Sonnet ulanýar, köplenç ýeterlik. ### Claude Code-de ulanyp boljak modeller Häzirki wagtda kommutatorlar arkaly dinamiki saýlanyp boljak üç sany m…
## Tassyklama prosesi: Brauzer arkaly giriş we API Key-i el bilen sazlamak Claude Code gurlandan soň, ony işletmek üçin tassyklamadan geçmeli. Guralyňyzy Anthropic hasabyňyz bilen baglanyşdyrmaly. Munuň üçin iki usul bar: **brauzer arkaly giriş** we **API Key-i el bilen sazlamak**. Iki usul hem net…
## Claude Code-ni nädip gurnamaly Claude Code gurnama grafik interfeýsde "indiki" düwmesi ýok, hemme zat buýruk setirinde amala aşyrylýar. Eger npm ulanyp ýörseňiz, tutuş proses iki minutdan köp çekmez. ### Zerur şertler Başlamazdan ozal, eliňizde aşakdakylaryň bardygyny barlaň: - **Node.js 18 ý…
## Adaty ulanyş ýagdaýlary Ulanyş ýagdaýlaryny dört topara bölýärin, ulanyş ýyglylygy boýunça ýokardan peslige tertiplenen. --- ### Birinji topar: Koda düşünmek Bu iň köp ulanylýan topar. Başga biriniň taslamasyny ele alanyňda, köne modula seredeniňde ýa-da resminamasyz bir ammary açanyňda, gönü…
## 1.3 Näme üçin terminalda kod ýazmaly? Mysal üçin: täze bir funksiýa ýazýarsyňyz, ýöne birden bir esasy gural funksiýasyny üýtgetmeli bolýarsyňyz. Ol üç faýlda ýaýran, käbir çagyryşlar modullaryň arasyndan geçýär. Redaktory açýarsyňyz, global gözleg edýärsiňiz, faýlma-faýl aýlanýarsyňyz, üns bile…
## 1.2 Ol we Claude Chat, API bilen "gan-garyndaşlyk gatnaşygy" Köp programmistler Claude Code ilkinji gezek eşidenlerinde, beýleki iki önüm görnüşini ýatlaýarlar: **Claude Chat** (web sahypasyndaky söhbetdeşlik interfeýsi) we **Claude API** (programmirleme interfeýsi). Olaryň hemmesi Anthropic-den…
## 1.1 Claude Code näme? ### Bir sözlem bilen kesgitleme **Claude Code, Anthropic tarapyndan döredilen, terminal (Terminal) içinde işleýän AI programirleme agentidir (Agent).** Gelişdiriji tebigy dil bilen bir işi suratlandyrýar, soňra ol aktiv suratda kod kitaphanasyny okaýar, üýtgeşme teklip edýär…
Gowy **Spec Coding** (Spesifikasiýa boýunça kodlamak), esasy maksady "düşnüksiz pikiri" "takyk, barlanyp bolýan we ýerine ýetirilip bolýan şertnama" öwürmekdir. Bu diňe bir resminama ýazmak däl, eýsem adam bilen AI (ýa-da adam bilen adam) arasynda **düşnüksiz aragatnaşyk dilini** döretmekdir. Aşakda…
Vibe Coding-iň "duýgy/atmosfera sürülen" režimi çalt prototip we döredijilik gözlegde gaty gowy bolsa-da, gözegçiliksiz galdyrylsa, birnäçe adaty ýalňyşlyklara düşmek aňsat. Aşakda **kod hil, saklamaklyk, howpsuzlyk, talaplaryň ösmegi, topar hyzmatdaşlygy** bäş ölçegden jemleýärin. --- ## I. Kod H…
Bu köp sanly programmistleriň ýüzbe-ýüz bolýan meselesi. **Vibe Coding** we **Spec Coding**, häzirki wagtda uly dil modeliniň (LLM) kömegi bilen programmirlemegiň iki düýbünden tapawutly iş usullarydyr. Olaryň esasy tapawudy: **AI-a berýän „girişiňiz“ düşnüksiz duýgy, ýa-da takyk spesifikasiýa**. -…
Query şer paýlamagy (şer Prompt paýlamagy / gözlegi zäherlemek) RAG ulgamlarynyň hakyky ýerleşdirilişinde örän real howpsuzlyk howpudyr. Hüjümçiler üstünlikli gurlan girişler arkaly modeli duýgur maglumatlary açmaga, çäklendirmeleri aýlanyp geçmäge, garaşylmadyk görkezmeleri ýerine ýetirmäge ýa-da g…
Prompt optimizirleme (Prompt Engineering / Optimization) uly dil modelleriniň "gulak asmagyny" üpjün etmegiň esasy ussady, esasanam RAG ulgamlarynda, modeliň gözleg netijelerine wepaly bolmagyny, galýusinasiýany öňüni almagyny we format talabyna laýyk gelmegini gönüden-göni kesgitleýär. --- ## I. …
RAG-ny optimizirlemek ýekeje halynyň düzedilmegi däl, eýsem **tutuş zynjyr optimizasiýasy** prosesi. Aşakda **maglumat indeks tarapy, gözleg tarapy, generasiýa tarapy, bahalandyryş tarapy** dört ölçegden ulgamlaýyn optimizasiýa strategiýasyny berýärin we soralguda aýdyp boljak amaly tejribäni goşýar…
## Embedding näme edýär? — Tehniki manysyndan söhbetdeşlik jogabyna çenli ### Birinji bölüm: Tehniki many: Bir söz bilen özüniň manysy **Embedding-iň esasy işi, üznüksiz we pes ölçegli wektor giňişligine diskret we strukturlaşdyrylmadyk maglumatlary (tekst, surat we ş.m.) kartalaşdyrmakdyr, şeýlel…
Takyklyk bilgi sorag-jogap ulgamlarynyň esasy jan jyry, esasanam ony çynlakaý ýagdaýlarda (lukmançylyk, hukuk, kärhana içerki goldaw) ulanylanda. Pikirim şeýle jemlenip bilner: **Takyklyk köp ölçegli düşünje; diňe bir san görmeli däl, eýsem ulgamyň ukyplylygy, meseläniň kynlygy we ýalňyşlyk çykdajys…
### RAG näme? **RAG**-yň doly ady **Retrieval-Augmented Generation**, türkmençe **Gözleg-Güýçlendirilen Generasiýa** diýmekdir. Gysgaça aýdylanda, ol **uly dil modeline "hemişe göz aýlap boljak referans kitaby" berýän tehnologiýadyr**. Siz uly dil modelini ajaýyp ýatly, giň bilimli "super okuwçy"…
## Bir, Skill-iň esasy düşünjesi Skill, **Agent (akylly agent)** ýa-da **AI ulgamynda** bir topar ýerine ýetirip boljak ukyplary öz içine alýan birlikdir. Ol adatça: - **Işjeňleşdirme şerti**: Haçan çagyrylýar (meselem, ulanyjy buýrugy, ulgam wakasy). - **Giriş parametrleri**: Kabul etmeli magluma…
## AI Agent üç esasy metodologiýasy: ReAct, Plan-and-Solve we Reflection AI Agent, daşky gurşawy özbaşdak duýup, karar berip we hereket edip bilýän akylly agentdir. Onuň esasy metodologiýasy üç sany: ReAct, Plan-and-Solve we Reflection. Aşakda olaryň hersine düşündiriş, akym diagrammalary we kodyň …
## Garaşyk Ekspertler Režimi MOA (Mixture-of-Agents) näme? **MOA** bir **köp agentli hyzmatdaşlyk arhitekturasy** bolup, esasy ideýasy: birnäçe garaşsyz AI modelini ("ekspert" ýa-da "Agent" diýilýär) birleşdirip, **marşrut/mehanizm** arkaly her bir ekspertiň iň gowy başarýan kiçi meselesini çözmegi…
# Agent ýat sistemasynyň dizaýny: gysga we uzak möhletli ýadyň amala aşyryş çözgütleri Bu makala Agent ýat sistemasynyň dizaýnyny iki derejä – gysga möhletli we uzak möhletli ýat – bölüp, her biriniň amala aşyryş çözgütlerini we ünsli taraplaryny jikme-jik beýan edýär. ## Çarçuwasy we esasy pikirl…